Gelopen: donderdag 9 december 2025 Etappe: 23,1 km / Totaal: 840,3 km
De twee etappes achter Stendal worden gedomineerd door het stroomgebied van de Elbe. Met een lengte van 1.164 km en een stroomgebied van meer dan 144.000 km2 één van de belangrijkste rivieren van Midden-Europa. De Elbe ontspringt in het Reuzengebergte in Tsjechië, komt bij Dresden Duitsland binnen, om vervolgens in noordoostelijke richting te stromen en uiteindelijk boven Hamburg -de belangrijkste stad aan de Elbe- bij Cuxhaven uit te monden in de Noordzee. Er zijn veel kanalen met de Elbe verbonden, o.a. het Mittellandkanal en Elbe-Lübeckkanal. Dat maakt vanaf de Elbe de Oostzee bereikbaar en die kanalen bereiken zo ook grotere steden als Berlijn en Praag.
De vele zijrivieren zorgen ervoor dat de rivier een enorme hoeveelheid water te verstouwen krijgt. Met kans op overstromingen tot gevolg, zeker waar de Elbe door smallere dalen gaat. De meest recente is die van 2013. De spoorbrug over de Elbe, vlak boven onze route, was toen lange tijd onbruikbaar, met de trein van Amsterdam naar Berlijn was weken niet mogelijk. Jerichow dat deze etappe aandoet kende veel ongemak door die overstromingen.
En fietsers -wij dus- kennen de rivier natuurlijk van de zeer populaire Elbe Radweg. Nu bewandelen we daar stukjes van.
De route passeert vanuit Stendal de Elbe via een lange brug van 1.435 meter op de Bundesstraße 188. Daarna buigen we af naar het natuurgebied van Elbaue Jerichow, een langgerekt Natura 2000-gebied van zo’n 80 km op de rechteroever van de Elbe. Je kan het zien als de uiterwaarden van de rivier met uitgestrekte weiden en wat ooibos. Het is een vogelbeschermingsgebied en met wat mazzel zou je een zeearend kunnen zien. Die mazzel hebben wij niet.
Na Jerichow, met een opmerkelijk klooster in laat-romaanse stijl, gaat de route verder door het natuurgebied en langs de Alte-Elbe om uiteindelijk af te buigen naar het oosten en het Elbe-Havelkanal te bereiken. Die vaarweg verbindt met een lengte van 56 kilometer Maagdenburg met Brandenburg. En Berlijn is dan niet ver meer. De eerste stukken van het kanaal werden al in 1742 aangelegd maar pas in 1938 werden alle stukken goed aan elke gebreid, rechtgetrokken, en het geheel flink verbreed. Er kwamen drie sluizen in te liggen en er werden 18 bruggen over gelegd. Bedenk dat het na de oorlog geheel in de DDR lag maar het werd aangemerkt als een ‘transitstrecke’ om de doortocht per schip van West-Duitsland naar Berlijn mogelijk te maken. Niet dan zo’n tocht dan zonder hindernissen en vele controles mogelijk was, maar toch. Daarom betaalden in de jaren 70, midden in de Koude Oorlog dus, de West-Duitsers al mee een noodzakelijke renovatie van het kanaal.
Etappe 44 eindigt in Genthin. Ligging aan vaarwegen en spoor brachten er bedrijvigheid. De meest bekende is de Henkel-fabriek die Persil als wasmiddel op de markt bracht. De DDR nationaliseerde het bedrijf en zo werd Persil tot Spee, het meest bekende DDR-wasmiddel. Na ‘die Wende’ was alles niet meer rendabel, Henkel verdween uit Genthin.
De 40 jaar DDR-regiem daargelaten is vooral de rampspoed en het ongemak opmerkelijk die het stadje met maar zo’n 14.000 inwoners heeft gekend. Een pestepidemie in 1683, een stadsbrand in 1704, tijdens WO-II de plek voor een ‘Außenlager’ van KZ-Ravensbrück (‘Genthin-Wald’) en in 1939 ook de plaats voor de grootste treinramp in de Duitse geschiedenis. Twee D-treinen botsten er op elkaar met 278 doden tot gevolg. Tijd om verder te gaan lopen.
Het gpx-bestand voor de etappe staat hier.
